https://fenpedia.com/index.php?action=history&feed=atom&title=I%C5%9F%C4%B1k_Kirlili%C4%9Fi 2026-09-12T19:11:51Z Viki üzerindeki bu sayfanın değişiklik geçmişi. MediaWiki 1.43.9 https://fenpedia.com/index.php?title=I%C5%9F%C4%B1k_Kirlili%C4%9Fi&diff=11852&oldid=prev 2026-09-08T07:45:53Z

<p>Yeni müfredat (2024) — 4. sınıf konu anlatımı (araştırma + Commons görseli)</p> <p><b>Yeni sayfa</b></p><div>== Işık Kirliliği ==<br /> <br /> [[Dosya:Light pollution country versus city.png|küçükresim|sağ|alt=Gece gökyüzünün karşılaştırması: üstte kırsalda yıldızlarla dolu gökyüzü, altta şehirde ışık kirliliği nedeniyle yıldızların seçilemediği gökyüzü.|Gece gökyüzünün karşılaştırması: üstte kırsalda yıldızlarla dolu gökyüzü, altta şehirde ışık kirliliği nedeniyle yıldızların seçilemediği gökyüzü.]]<br /> <br /> Şehirde yaşayanlar geceleri gökyüzüne baktığında genellikle yalnızca birkaç parlak yıldız görür. Oysa şehir ışıklarından uzak kırsal bölgelerde gökyüzü binlerce yıldızla doludur. Bu farkın nedeni &#039;&#039;&#039;ışık kirliliğidir&#039;&#039;&#039;. Işık kirliliği, ışık kaynaklarının gereğinden fazla ve yanlış şekilde kullanılması sonucu oluşan çevre kirliliğidir.<br /> <br /> === Işık Kirliliğine Neden Olanlar ===<br /> <br /> * Gereksiz yere yakılan fazla sayıda lamba.<br /> * Işığı gökyüzüne doğru kaçıran, yanlış yerleştirilmiş sokak ve bahçe lambaları.<br /> * Gece boyunca açık kalan reklam panoları ve vitrin ışıkları.<br /> <br /> Yani asıl sorun ışığın kendisi değil; ışığın &#039;&#039;&#039;yanlış yerde, yanlış yönde ve gereğinden fazla&#039;&#039;&#039; kullanılmasıdır.<br /> <br /> === Işık Kirliliği Gökyüzünü ve Canlıları Nasıl Etkiler? ===<br /> <br /> * Gökyüzü aydınlandığı için gece yıldızları seçmek zorlaşır; şehirlerde çoğu yıldız hiç görünmez.<br /> * Teleskopla gökyüzünü inceleyen bilim insanları, ışık kirliliğinin az olduğu uzak yerleri tercih eder.<br /> * Gece göç eden kuşlar yıldızlardan ve Ay&#039;dan yararlanarak yön bulur; şehir ışıkları onların yönlerini şaşırmasına neden olabilir.<br /> * Yumurtadan yeni çıkan yavru deniz kaplumbağaları (caretta caretta) denize ulaşmak için Ay ışığını izler. Sahildeki parlak ışıklar yüzünden yanlış yöne gidip denizi bulamayabilirler.<br /> * Gece fazla ışık, insanların ve hayvanların uyku düzenini de olumsuz etkiler. Ayrıca gereksiz aydınlatma, boşa harcanan elektrik demektir.<br /> <br /> === Işık Kirliliğini Azaltmak İçin Neler Yapabiliriz? ===<br /> <br /> * Gerekmediğinde ışıkları kapatmalıyız.<br /> * Dışarıdaki lambaların ışığı aşağıya, yere doğru bakmalı; gökyüzüne ışık kaçmamalıdır.<br /> * Uygun güçte ve tasarruflu ampuller kullanmalıyız.<br /> * Bahçe ve bina aydınlatmalarında harekete duyarlı (sensörlü) lambalar tercih etmeliyiz.<br /> * Geceleri perdelerimizi kapatarak odamızdaki ışığın dışarı taşmasını önleyebiliriz.<br /> <br /> Küçük önlemlerle hem gökyüzünü hem canlıları koruyabilir, hem de enerjiden tasarruf edebiliriz.<br /> <br /> === Unutma! ===<br /> <br /> * Işık kirliliği; gereksiz, yanlış ve aşırı aydınlatmadan kaynaklanır.<br /> * Işık kirliliği yıldızların görünmesini engeller; göçmen kuşları ve deniz kaplumbağalarını olumsuz etkiler.<br /> * Işıkları gereksiz yakmamak ve lambaları doğru yönlendirmek ışık kirliliğini azaltır.<br /> <br /> &lt;noinclude&gt;<br /> [[category:Işığın Peşinde KONULARI]]<br /> [[category:4.SINIF KONULARI]]<br /> [[category:ORTAOKUL KONULARI]]<br /> [[category:KONULAR]]<br /> &lt;/noinclude&gt;</div>

Fenpedia