|
Kütle Nedir?
- Bir cisimdeki madde miktarına kütle denir.
- Kütle m harfi ile gösterilir; birimi kilogram (kg) ya da gram (g)dır.
- Kütle eşit kollu terazi ile ölçülür.
- Kütlenin yönü yoktur.
- Kütle bulunduğu yere göre değişmez; Dünya'da, dağda ve Ay'da aynıdır.
Ağırlık Nedir?
- Dünya'nın cisimlere uyguladığı yer çekimi kuvvetine ağırlık denir.
- Ağırlık bir kuvvettir; G harfi ile gösterilir, birimi Newton (N)dur.
- Ağırlık dinamometre ile ölçülür.
- Ağırlığın yönü vardır; yönü yerin merkezine doğrudur.
- Ağırlık bulunulan yere göre değişir.
Kütle ile Ağırlığın Farkları
- Kütle madde miktarıdır, ağırlık yer çekimi kuvvetidir.
- Kütle kg ile, ağırlık N ile ifade edilir.
- Kütle eşit kollu terazi ile, ağırlık dinamometre ile ölçülür.
- Kütlenin yönü yoktur, ağırlığın yönü vardır.
- Kütle her yerde aynıdır, ağırlık değişir.
Kütle ile Ağırlık Arasındaki İlişki
- Ağırlık, kütle ile doğru orantılıdır.
- Dünya'da 1 kg kütleye yaklaşık 10 N ağırlık düşer.
- 1 kg → 10 N · 2 kg → 20 N · 3 kg → 30 N
- Kütlesi 50 kg olan öğrencinin ağırlığı yaklaşık 500 N'dur.
Ağırlığı Neler Değiştirir?
- Deniz seviyesinden yükseldikçe yer çekimi azaldığı için ağırlık azalır.
- Ağırlık kutuplarda en fazla (1 kg → yaklaşık 9,83 N), Ekvator'da en azdır (yaklaşık 9,78 N).
- Gök cismi değiştiğinde ağırlık değişir; kütle değişmez.
Diğer Gök Cisimleri
- 1 kg kütlenin ağırlığı: Merkür 3,71 N · Venüs 8,87 N · Dünya 9,81 N · Mars 3,77 N
- Jüpiter 23,30 N · Satürn 9,2 N · Uranüs 8,69 N · Neptün 11 N
- Dünya'nın çekimi Ay'ınkinin yaklaşık 6 katıdır; Dünya'da 600 N olan astronot Ay'da yaklaşık 100 N'dur.
Sık Karıştırılanlar
- "Kütlem 40" denmez; birim belirtilir: 40 kg / 400 N.
- Terazi kütleyi, dinamometre ağırlığı ölçer.
- Ay'a giden cismin ağırlığı azalır, kütlesi değişmez.
|