Madde Madde DNA ve Genetik Kod
|
| Kalıtsal yapıların karmaşıktan basite (büyükten küçüğe) sıralanışı Kromozom → DNA → Gen → Nükleotid (KeDiGeN)
|
| Sağlıklı bir DNA zincirinde tek sayıda nükleotid bulunmaz.
|
| DNA kendini kopyalarken ayrılan zincirler kalıp görevi görür. Kalıp zincirin karşısında tamamlayıcı zincir meydana gelerek iki DNA zinciri oluşur.
|
| En uzun DNA zinciri modeli yapılırken, kullanılacak malzemelerden en azı seçilir, uygun organik bazlar birbirine eşitlenir.
|
| Tüm canlıların DNA’sında 4 çeşit nükleotid bulunur.
|
| Canlıların birbirinden farklı olmasının nedeni DNA’da bulunan nükleotid sayısı ve dizilişini farklı olmasıdır.
|
| Bir DNA zincirinde 1. ve 2. zincirlerinin nükleotid dizilişi aynı olamaz
|
| Nükleotide ismini veren yapısındaki organik bazdır.
|
| DNA’nın görev birimi gendir.
|
| DNA’nın yapı birimi nükleotiddir.
|
| Kromozom sayısının aynı olması canlılar arasında akrabalık veya benzerlik olduğunu göstermez.
|
| Kromozom sayısının çok veya az olması canlının gelişmişliği hakkında bilgi vermez.
|
| DNA zincirinde karşılıklı nükleotidlerin kaybolması sonucu oluşan hata onarılamaz.
|
| Alel gen: Anneden ve babadan gelen aynı karakterleri taşıyan gen çiftidir. Aa: Melez, heterozigot AA, aa: Saf, (arı) döl, homozigot
|
| Mendel çaprazlamaları olasılık hesabıdır kesinlikle aynı olacağını göstermez. Bir bebeğin kız veya erkek doğma olasılığı %50’dir. Ancak bir ailedeki bütün çocuklar kız veya erkek olabilir.
|
| Aa x aa çaprazlamasında %50 baskın ve %50 çekinik fenotip ortaya çıkar.
|
| İki melezin çaprazlamasında %50 arıdöl (AA, aa) ve %50 melez (Aa) genotip ortaya çıkar.
|
| İki melezin çaprazlamasında en fazla (3 farklı) çeşit genotip elde edilir.
|
| Fenotipte çekinik karakter varsa çaprazlanan bireylerin genotipinde mutlaka çekinik karakter vardır.
|
| Akraba evliliğinde kalıtsal hastalıkların ortaya çıkmasında zararlı çekinik alellerin bir araya gelme olasılığı normal evlilikleri oranla daha fazladır. Akraba evliliklerinde kalıtsal hastalık çıkma olasılığı %100 değildir.
|
| Adaptasyonlar kalıtsaldır, modifikasyonlar kalıtsal değildir.
|
| Klonlama eşeysiz üremedir.
|
| Klon doğan canlı, çekirdeği alınan ata canlıya benzer.
|
| Bir canlıdan aktarılan genler özelliklerini diğer canlıda da gösterir.
|
| Değişen ortam şartlarına uyum sağlayan canlıların yaşamını devam ettirmesi uyum sağlayamayan canlıların elenmesi doğal seçilimdir.
|
| Nükleer patlamalar gibi bazı çevresel faktörler canlıların genetik yapısını değişmelere yol açabilir.
|
| Canlıda meydana gelen mutasyonlar üreme hücrelerinde olmuş ise kalıtsaldır yavru döllere aktarılabilir, vücut hücresinde oluşan mutasyon sadece o canlıyı ilgilendirir.
|
| Çevre etkisiyle (Beslenme, sıcaklık, ışık) vücut hücrelerinde meydana gelen ve kalıtsal olmayan değişikliklere modifikasyon denir.
|
| Modifikasyon kalıtsal değildir, genlerin yapısı değişmez. Çevre şartlarının değişmesi sonucu genlerin işleyişi değişir.
|
| Mutasyonlar genlerin yapısında değişikliğe yol açarken modifikasyonlar genlerin işleyişinde değişikliğe yol açar.
|
| Çevresel faktörler de değişiklik olmasa bile bir türe ait canlıların genotipleri birbirinden farklı olabilir.
|
| Genin yapısı değişirse işleyişi de değişir. (Mutasyon geçiren canlının gen yapısı değişir, canlının dış görünüşü de değişir.)
|
| Tek yumurta ikizlerinde fenotip zamanla değişebilir.
|
| Varyasyon (Tür içi çeşitlilik ) sonucu yeni tür canlı meydana gelmez.
|
| Doğal seçilim doğada kendiliğinden gerçekleşir, insanların canlıları teker teker seçmesi sonucu yapay seçilim gerçekleşir. İnsanların ilaçlaması sonucu ölen böcekler, antibiyotik kullanımı sonucu ölen bakteriler doğal seçilime uğrar.
|
| Biyoteknolojik çalışmalar genetik mühendisliğinin çalışmaları kapsar.
|
| Akraba olan kişilerin DNA’sındaki nükleotid dizilişi ve sayısı benzerdir.
|
| Bazı hayvanların bulunduğu ortamın rengi ile aynı renkte desenler göstermesi kamuflaj denir. Kamufle olan canlı ortamdan fark edilemediği için av olmaktan kurtulur.
|